Gusül ve abdesti ile ilgili sorular ve cevaplar

11 6 dakika okuma süresi

Gusül ve abdesti ile ilgili sorular ve cevaplar aşağıda maddeler hâlinde sunulmuştur.

Cevapların tamamı Hanefî mezhebine göredir.

Hanefî mezhebinde gusül abdesti almanın üç farzı vardır:
Ağza bolca su vermek, burna su vermek ve bütün bedeni yıkamak.
Şâfiî mezhebinde guslün farzı iki tanedir:
Niyet etmek ve bütün bedeni yıkamak.
Hanefî mezhebinde niyet etmek sünnettir. Kişi kalben veya kendi duyacağı şekilde:
“ *Niyet ettim Allah rızası için gusül abdesti almaya* ” diye niyet edebilir.
Sünnet olan gusül alma şekli:
Avret yeri kapalı olduğu hâlde banyoya girilir. Önce avret yerine su dökülür. Sonra eûzü-besmele çekilip niyet edilir. Eller üç defa yıkanır. Ağıza üç defa bolca su verilip çalkalanır. Buruna üç defa su verilip sümkürülür. Ardından yüz ve kollar yıkanır, baş ve kulaklar mesh edilir, ayaklar yıkanır. Daha sonra baştan aşağı su dökülür; önce sağ, sonra sol omuza su dökülerek suyun ulaşmadığı yer kalmamasına dikkat edilir.
Gusülden önce abdest alınmak sünnettir. Manası şudur. Gusül esnasında abdest azaları yıkanır sünnettir.. Gusül alınacağı zaman abdest azalarını da yıkamak sünnettir.
Tövbe adabı ayrıdır.
Yani illaki ilk önce abdest alınır sonra gusül abdesti alınır şekilde değildir. Gusül alırken abdest azaları da yıkamak sünnettir
Küpe deliği açıksa ovuşturularak su ulaştırılır. Küpe deliği kapalıysa suyu ulaştırmak gerekmez. Küpe takmak şart değildir. Vesveseye düşülmemelidir.
Kulak deliğine ve göbek deliğine suyun ulaşması gerekir. Parmağı göbek deliğine sokmak gerekmez; ovuşturmak yeterlidir.
Gusül alırken ön ve arka avreti kapatmak edeptir. Diz ile göbek arası mutlaka örtülecek diye bir şart yoktur. Avret açıkken ön veya arkanın kıbleye dönük olması mekruhtur.
Duş alanı çok dar olup eller açıldığında duvarlara değiyorsa çıplak gusül alınabilir. Ancak edebe uygun olan, ön ve arka avreti örtecek şekilde şortla gusül almaktır.
Gusül abdesti ile namaz kılınabilir. Hangi niyetle gusül alındığının önemi yoktur.
Gusülden sonra ayrıca abdest almaya gerek yoktur. Gusül abdesti namaz için yeterlidir.
Gusül esnasında kanama olursa veya gaz kaçırılırsa gusül sahih olur; ancak namaz için yeniden abdest almak gerekir. Veya baştan gusül alınır.
Diş çukurunda bulunan yemek artığı gusülde çıkarılmalıdır. Diş aralarındaki kırıntılar ve sümük gusle zarar vermez.
Su şeffaftır ve her yere ulaşır. Vesvese yaparak saatlerce yıkanmak şeytandandır. Vesveseye mahal verilmemelidir.
Gusülde gereğinden fazla su kullanmak israftır. Uzun süre duşta kalmak vesvesedir.
Cünüp olan kimsenin gusül almadan kasık ve koltuk altı kıllarını temizlemesi mekruhtur. Gusülden sonra yapılması gerekir.
Meni şehvetle çıkarsa gusül farz olur. Mezi ve vedi guslü gerektirmez.
Gusül alırken, gusül esnasında beden sabunlanabilir. Gusle zarar vermez.
Hanefî mezhebinde hayızın en fazla süresi 10 gündür. 10 günü aşan kanama özürdür. Gusül alır, namazlarını kılar. Kanama her vakitte devam ediyorsa her vakit için özür abdesti alır.
Lohusalığın en fazla süresi 40 gündür. Kanama kesildiğinde gusül alınır. Sonradan tekrar kan gelirse lohusalık devam ediyor sayılır; her kesilişten sonra gusül gerekir.
Hayızda her zaman son âdet süresi esas alınır. Örneğin âdeti 7 gün olan bir kadın, sonraki ay 11. gün de kan görürse hayızı 7 gün kabul edilir; diğer günler özürdür ve kaza edilir.
Hayızı biten ve gusül farz olan kimse gusül alabilecek durumdaysa bulunduğu yerde alır. Alamıyorsa teyemmüm eder, namazını kılar; sonra guslünü alır.
Gusülde burnun yanması şart değildir. Burnun yumuşak kısmını geçmesi yeterlidir. Ağızda boğaza kadar su verilmesi gerekir.
Oruçlu kişi ağza ve buruna su verirken boğaza kadar vermesi gerekmez. Az su verilir boğaza kaçırmaz.
Hanefî mezhebine göre abdestli bir kişi, Şâfiî mezhebinden olan birine imam olabilir.
Önden veya arkadan çıkan her türlü katı ve sıvı akıntı abdesti bozar.
Kadınlarda ön avret bölgesinde yukarıdan gelen akıntı abdesti bozar. Avret bölgesinde oluşan nemlenme şeklindeki akıntı bozmaz. Şüphe hâlinde ihtiyaten abdest alınır.
Sivilce ve benzeri yerlerden çıkan kan, su veya irin yayılırsa abdesti bozar.
Yara bandı su araya zarar vermiyorsa yarayı yıkamak gerekir. Su zarar veriyorsa yara bandı üzerine mesh edilir.
Sürekli kanaması olan kişi her vakit için bir abdest alır. O vakit içinde dilediği ibadeti yapabilir.
Özür abdesti için ayrı bir niyet yoktur. “ *Niyet ettim Allah rızası için abdest almaya”* demek yeterlidir.
Dış dolgu gusle engel değildir. Başka mezhebe taklit gerekmez.
Mezi guslü gerektirmez. Gusülden sonra gelirse sadece abdest bozulur.
Kadınların pamuğu tamamen avretin içeri sokması mekruhtur. Ön kısma koymak yeterlidir.
Cünüp olan eşler hemen gusül almak zorunda değildir. Sabah namazına kalkınca alabilirler.
Abdeste başın 1/4’ünü mesh etmek farzdır. Örtü üzerinden meshte su saçın 1/4’üne ulaşmışsa abdest sahih olur.
Burundan çıkan yağ abdesti bozmaz. Sivilceden çıkan su veya irin bozar.
Oje, ağda artığı, hamur ve yapıştırıcı gibi suyu geçirmeyen maddeler gusle ve abdeste manidir.
Gusül veya abdestten sonra yapıştırıcı madde fark edilirse, o madde kaldırılıp altı yıkanır; tekrardan gusül ve abdest alınması gerekmez.
Banyoda ayak altında su birikiyorsa çıkarken ayaklar yıkanır; birikmiyorsa gerekmez.
Soğuk veya hastalık sebebiyle su kullanmak kişiye ciddi şekilde zarar veriyorsa teyemmüm edilir.
Mestle tuvalete girilebilir. Necaset bulaşma korkusu varsa üzerine çorap giyilebilir.
Abdest esnasında yellenme olursa abdest bozulur, baştan alınır.
*Vedi* : Küçük abdestten sonra gelen koyu akıntıdır; gusül gerekmez.
*Mezi* : Şehvetle gelen akıntıdır; gusül gerekmez.
Kişi banyoda kendi duyacağımız şekilde besmele ve niyet edilebilir.
Abdeste misvak kullanmak sünnettir. Ağza su verme esnasında dişler misvaklanır.
Abdest veya gusülden sonra gelen şüpheye itibar edilmez.
Cimadan hemen sonra gusül alınır sonra meni gelirse gusül tekrar gerekir. Bir süre yattıktan veya yürüdükten veya lavaboya gittikten sonra gelirse meni gelirse tekrardan gusül alınması gerekmez. Mezi gelirse gusül gerekmez. Abdest bozulur.
Peygamber Efendimiz ﷺ az su ile gusül ve abdest almıştır. Çok su kullanıp Vesvese yapılmamalıdır.
Takma diş kolayca çıkarılabiliyorsa gusülde çıkarılır. Çıkmıyorsa gusül sahihtir. Abdeste çıkartmak gerekmez.
Gusül ayakta veya oturarak alınabilir.
Kadın rüyalanır ve ıslaklık görürse gusül gerekir.
Abdest aldığını hatırlayıp bozulduğunu hatırlamayan abdestlidir. Abdestini bozup, abdest aldığını hatırlamıyorsa abdest alması gerekir.
Hadiste kişi abdest aldığında şeytan gelir abdestin bozuldu der. Kişi buna kanmaması gerekir. Gaz mideden geliyorsa abdest bozulur. Makat bölgesinde pıt pıt şekilde uluşan hissiyat abdesti bozmaz. Ağız burun gibi bütün deliklerimizden hava girip çıkıyor. Makatta bu şekildedir. Bu konudaki vesvese yapmayalım
Guslü namaz vaktini geçirecek şekilde geciktirmek haramdır.
Hayız biter bitmez gusül alınır; sarı, kahverengi ve yeşilimsi akıntılar hayızdan sayılır.
Gusülde sakal, saç ve bıyık altına suyun ulaşması gerekir.
Gusülde ağza ve buruna bir defa su vermek farz, üç defa vermek sünnettir.
Tırnak arasındaki kir gusle engel değildir.
Adetli kadın ihtilam olursa gusül gerekmez. Veya cimadan sonra hayız olursa gusül alması gerekmez.
Gusül veya abdest için evde su yoksa bakkaldan veya yakın olan yerden almak gerekir. En az 2 km etrafta su yoksa teyemmüm alınabilir.
Gusülde tırnak altının yıkanması farzdır; su zaten ulaşır, vesvese yapılmaz.
Yellenmeden sonra tuvalete girmek şart değildir; doğrudan abdest alınabilir.
Abdestte suyun üzerimize damlaması mekruh değildir.
Banyoda kovaya su damlaması, beden temizse sakınca oluşturmaz.
Yara içindeki kan yayılmazsa abdesti bozmaz. Yaradan çıkıp dağılırsa abdest bozulur.
Gusül suyu sıcak mı diye eli kovaya sokmak suyu bozmaz.
Hanefî mezhebinde avret yerine dokunmak veya eşi öpmek abdesti bozmaz.
Abdestin farzları dörttür:
Yüzü yıkamak, kolları dirseklerle yıkamak, başın 1/4’ünü mesh etmek, ayakları incik kemikleriyle birlikte yıkamak.
Abdeste niyet, ağza-buruna su vermek ve kulakları mesh etmek sünnettir.
Oturarak makattan tam yerde olacak şekilde uyuyan kişinin abdesti bozulmaz.
Ağız dolusu kusmak abdesti bozar. Ağız dolusundan az abdesti bozmaz.
Cünüp ve adetli kişi Kur’ân okuyamaz; dua ayetlerini dua niyetiyle okuyabilir.
Kâfir iken gusül alan kişinin guslü geçerlidir.
Erkek rüyalanır, meni çıkmazsa gusül gerekmez.
Vesvese konusu hakkında ayrıca bir yazı yazacağız.
Burundan gelen akıcı kan abdesti bozar; kurumuş kan bozmaz. Çoğunluğa bakılmaz.
Abdeste gargara yapmak sünnettir.
Abdestte kollar musluk altında veya su avuç içinden kollara akıtılarak yıkanabilir.
Tuvaletin içinde abdest alan kişi sesli besmele ve dua yapılmaz; içten okunur. Banyoda klozet varsa sesli besmele çekilebilir.
Başın tamamını mesh etmek sünnettir; farzı da kapsar. Baş meshinden sonra kulak meshi için ayriyeten su alınması gerekmez.
Gusülde kulak deliğine su ulaştırılır; yara varsa mesh edilir.
Kremler aza tabaka oluşturmuyorsa abdeste zarar vermez. Suyun deride kalması şart değildir. Deriye değmesi yeterlidir. Deride tabaka uluşturup deriye su ulaşmıyorsa abdest sahih olmaz.
Saç boyası gusle mani değildir; tabaka bırakıyorsa engeldir.
Su az ise yalnız farzları yerine getirerek abdest alınabilir.
Gusülde iğne ucu kadar yer kalmayacaktan maksat her yeri yıkamaktır. Yoksa vesvese yapıp takıntı haline getirmemek gerekir. Su her yere ulaşır.
Gusülde illa sağa-sola üçer defa su dökmek şart değildir. Sünnettir.
Denizde yüzüp ağza-buruna su veren kişinin guslü olur. Niyet sünnettir.
Gusül farz olmayan kişi yüzünce, dereye girince abdestli olur. Çünkü abdest azaları yıkanmış olur.
Abdestte yüz, saç bitiminden çene altına ve kulak memesine kadar yıkanır.
Eşarp altından mesh yapılabilir; su saçın 1/4’üne ulaşmalıdır. Yoksa mesh olmaz. Ense meshi de yapılabilir.
Gusülden sonra ayakları soğuk suyla yıkamak güzeldir. Tıbben faydalıdır.
Sürekli idrar veya makattan sıvı kaçırma özür sayılır; her zaman olmuyorsa özür sayılmaz.
Abdest esnasında zaruret dışı konuşmak mekruhtur.
Gusül; cima, şehvetle meni çıkması, hayız ve nifas bitince farz olur.
Meni şehvetsiz çıkarsa gusül gerekmez. Üşütme, düşme, korkma gibi durumlarda meni şehvetsiz çıkabilir.
İdrar damlatan kişi için pamuk kullanması gerekir. Penisin deliğine pamuk tıkar.
Oruç tutacak kişi imsaktan sonrada gusül alabilir.
Abdestte dişler misvaklanırken dişler kanarsa, baştan abdest alınır.
Necaset abdeste değil, namaza manidir.
Abdest ve gusülden sonra kurulanmak sünnettir.
Kadının saçı örgülü ise gusülde saçını açması gerekmez. Saç dibine suyun ulaşması yeterlidir. Saçı açık ise suyun bütün saça ulaşması gerekir.
Abdesti bozan şeyler özetle: akıcı kan, ağız dolusu kusmak, bayılmak, önden-arkadan çıkanlar ve uygun olmayan uyku hâlidir.
Cünüp kadın çocuğunu emzirebilir; gusülden sonra emzirmesi takvaya daha uygundur.
Kendisine gusül farz olan kişi uyandığında vaktin çıkmasına 5 dk kalmışsa o anda gusül alana kadar vakit çıkacak ise en güzeli teyemmüm alır. Namazını kılar. Sonra gusül alır. Namazını kaza eder.
Cünup ve hayızlı kişi Kur’ân dinleyebilir; okuyamaz.
Gusül ve abdeste göz içini yıkamak farz değildir.